Eğitim

OBP nedir ve YKS tercihinde nasıl okunur

OBP, 100 üzerinden diploma notunun 5 ile çarpılmasıyla oluşur. Normal katkı OBP × 0,12; yarım katsayı uygulamasında OBP × 0,06’dır. Katsayı durumunu sınava gireceğiniz yılın kılavuzuyla kontrol edin.

Üç farklı sayıyı ayırın

Diploma notu, ortaöğretim bitirme başarınızı 100 üzerinden ifade eder. OBP bu notun yerleştirmede kullanılan dönüştürülmüş biçimidir; sınavda yaptığınız doğru veya net sayısı değildir. 2026 ÖSYM açıklamasında diploma notu 5 ile çarpılır. Bildirilmeyen ya da 50’nin altındaki not için 50 esas alınır; böylece OBP 250–500 aralığındadır.

OBP’nin tamamı sınav puanına eklenmez. Normal katsayı 0,12 olduğundan olağan katkı 30–60 puandır. Bu ayrımı yapmadan “OBP’m 450, sınav puanıma 450 eklenir” demek yanlıştır. Sonuç belgesindeki sınav puanı ile başında Y bulunan yerleştirme puanını da aynı sayı olarak okumayın.

Diploma notu değişince katkı nasıl değişir?

Aşağıdaki tablo özgün aritmetik örneklerdir; herhangi bir adayın sonucu veya programın taban puanı değildir. 85 diploma notunda OBP 425 olur. Normal katkı 51; yarım katsayı katkısı 25,5 puandır. Varsayımsal 350 sınav puanıyla normal yerleştirme puanı 401 olur. Bu toplama işleminden başarı sırası çıkmaz; sıra sınava katılan adayların sonuç dağılımına bağlıdır.

İki adayın diploma notu arasındaki 10 puan fark, normal katsayıyla yerleştirme katkısında 6 puan fark yaratır. Bu farkı belirli sayıda nete çevirmek için sabit bir oran kullanmayın; netten sınav puanına dönüşüm, testlerin değerlendirme yapısıyla ayrı bir işlemdir.

Diploma notu, OBP ve katsayı örnekleri
Diploma notuOBPNormal katkı (0,12)Yarım katkı (0,06)
502503015
703504221
854255125,5
904505427
1005006030

Ek puan koşulları bu örneklerde uygulanmamıştır.

Önceki yerleşme durumunu kontrol edin

2026 kurallarında 2025 merkezî yerleştirmesinde bir programa yerleşenlerin OBP katsayısı, kayıt yaptırsalar da yaptırmasalar da yarıya iner. Özel yetenekle kayıt durumu için de ilgili hüküm vardır. Yalnız tercih yapmış olmak ile yerleşmiş olmak aynı durum değildir. Liseden zamanında mezun olamama gibi kılavuzda ayrı düzenlenen durumları genel kuralla birleştirmeyin.

2026 kontenjan kılavuzu, 2026’da merkezî olarak yerleşen veya özel yetenekle kayıt olan adaylar için 2027’de yarım katsayı kuralını da belirtir. 2027 başvurusunda kendi durumunuzu yeni kılavuzdaki kapsam ve istisnalarla yeniden eşleştirin.

Hesaplamadan önce doğru eğitim bilgisini seçin

Bir hesaplama aracı yanlış diploma notunu kullanıyorsa doğru formülü uygulasa da yanlış katkı gösterir. Mezuniyet belgenizdeki notu AİS eğitim kaydıyla karşılaştırın. Eğitim bilgisi düzeltmesi ve onayı için ÖSYM’nin ilgili yıl duyurusundaki süreleri izleyin; geçmiş yılın son tarihini yeni başvuruya taşımayın.

  • Diploma notunu, mezun olunan okulu ve varsa birden fazla eğitim kaydını kontrol edin.
  • Önceki yerleştirme veya özel yetenek kaydını kendi durumunuza göre inceleyin.
  • Ek puan hakkını varsaymadan kılavuzdaki okul, alan ve program eşleşmesini doğrulayın.

Kaynaklar ve geçerli dönem

Mevzuat, sınav ve dönem bilgilerini kullanırken bağlantıdaki resmî kaynağın kapsamını kontrol edin.