Metreye göre uzunluk birimleri
SI sisteminde uzunluğun temel birimi metredir ve simgesi m’dir. Önekler metrenin ondalık katlarını veya alt katlarını belirtir. Tablodaki her satır aynı uzunluğu farklı birimlerle anlatır. Büyük birimden küçük birime geçerken sayı büyür; küçük birimden büyük birime geçerken sayı küçülür. Bu yön kontrolü işlemin sonucunu hızlıca sınamanıza yardımcı olur.
| Uzunluk | Metre | Santimetre | Milimetre |
|---|---|---|---|
| 1 km | 1.000 m | 100.000 cm | 1.000.000 mm |
| 1 m | 1 m | 100 cm | 1.000 mm |
| 1 dm | 0,1 m | 10 cm | 100 mm |
| 1 cm | 0,01 m | 1 cm | 10 mm |
| 1 mm | 0,001 m | 0,1 cm | 1 mm |
Çarpma ve bölme yönünü seçmek
Bir rafın uzunluğu 1,25 m ise santimetre karşılığı 1,25 × 100 = 125 cm olur. Aynı raf milimetreyle 1.250 mm’dir. Cetvelde 850 mm okunan bir parça için metre karşılığı 850 / 1.000 = 0,85 m, santimetre karşılığı 85 cm bulunur. Rakamları değiştirirken ölçülen fiziksel uzunluk değişmez.
Önce kaynak birimin metre karşılığını kullanıp sonra hedef birime geçmek, aradaki birim basamaklarını ezberlemekten daha güvenlidir. Örneğin 2,4 km = 2.400 m ve 2.400 m = 240.000 cm yazabilirsiniz. İki satırlı çözüm büyük sayılarda atlanan sıfırları daha kolay fark ettirir.
Virgül, nokta ve birim simgesi
Bu tabloda Türkçe yazım kullanılır: 1,25 bir tam yüzde yirmi beşi; 1.250 ise bin iki yüz elliyi belirtir. Bir hesaplama aracının sayı girişinde kabul ettiği biçim farklı olabilir. Kopyalarken virgülün ondalık ayırıcı mı, noktanın binlik ayırıcı mı olduğunu kontrol edin.
Simgeleri çoğul yapmayın; metreler için de m kullanılır. 12 cm ifadesinde sayı ile simge arasında boşluk bulunur. cm, cm² ve cm³ aynı büyüklüğü ölçmez: ilki uzunluk, ikincisi alan, üçüncüsü hacimdir. Uzunluğa ait 100 katsayısı kare veya küp birime aynen uygulanamaz.
Ölçüyü kullanmadan önce son kontrol
Mobilya yerleşiminde ürün boyutu ve oda boyutu aynı birime çevrilmelidir. 90 cm genişliğindeki masa ile 0,95 m açıklığı karşılaştırırken önce açıklığı 95 cm yapın; arada 5 cm kalır. Bu fark, kapıdan geçiş veya montaj payı için yeterli olmayabilir. Ölçünün dış boyut, iç boşluk veya ambalaj ölçüsü olduğunu da kontrol etmek gerekir.
Kaynaklar ve geçerli dönem
Mevzuat, sınav ve dönem bilgilerini kullanırken bağlantıdaki resmî kaynağın kapsamını kontrol edin.
- BIPM: Uluslararası Birimler Sistemi broşürü Genel yöntem ve referans
- NIST: uzunluk birimleri ve uluslararası inç tanımı Genel yöntem ve referans